ROCZNICA URODZIN GUSTAVA FREYTAGA

gru. 31 2016

 

2016 rok upłynął pod znakiem okrągłych rocznic urodzin i śmierci naukowców, pisarzy, artystów, muzyków, przemysłowców i dobroczyńców związanych ze Śląskiem. Guido von Donnersmarck, Maria Goeppert – Mayer, Eva Tiele – Winckler, John Baildon czy Franz Waxman to tylko nieliczni, ale ci najbardziej znani.

13 lipca minęła dwusetna rocznica urodzin urodzonego w Kluczborku powieściopisarza i dramaturga - Gustava FREYTAGA. Był synem burmistrza. Studiował filologię na Uniwersytecie Wrocławskim. Tytuł doktora uzyskał w Berlinie, gdzie również pracował jako nauczyciel akademicki. W latach 1848-70 był redaktorem, a później również współwłaścicielem – wydawanego w Lipsku – tygodnika „Die Grenzboten”. Zwolennik zjednoczenia Niemiec. W 1855 roku wydał swoją pierwszą, a jednocześnie najpopularniejszą powieść „Soll und haben” („Winien i ma”), która stała się dla niemieckiego mieszczaństwa – kultową. Jest uznawana za jedną z najwybitniejszych powieści XIX-wiecznego niemieckiego realizmu, ale dzisiaj rzadko jest czytana, głównie przez wątki antysemickie i antypolskie. Jak napisał Wojciech KUNICKI w artykule „Czego jeszcze nie znamy” („Fabryka Silesia, nr 01/2012, str. 54) powieść: „Nie dotyczy bezpośrednio Górnoślązaków, ale trudnego sąsiedztwa polsko-niemieckiego. Zawiera wyjątkowo niepochlebny obraz Polaków: jako z jednej strony warchołów, z drugiej – arystokratycznych utracjuszy. Nie przejmujmy się tym, może w polskiej części górnośląskiej duszy jesteśmy warchołami oraz utracjuszami, ale też w części niemieckiej czy morawskiej nie musimy być dzielnymi mieszczanami z nudnym etosem pracy. Ale pracować wszak umiemy, nawet w tej polskiej części, nawet bez mieszczańskiego etosu. Dlatego Freytaga znać powinniśmy.” Bardzo ciekawe informacje dotyczące powiązań powieści „Soll und haben” z dolnośląskim rodem Ritchofen znaleźliśmy na stronie www.ritchofen.de. Otóż w swoim dziele Gustav FREYTAG przedstawił osobiste losy księcia Friedricha, który był synem Gottloba Richthofena i Friederike – księżniczki Schleswig – Sonderburg – Holstein – Beck (jej bratanek został królem Danii w 1863 roku jako Christian IX). Od 1852 roku publikował w swojej gazecie artykuły poświęcone historii kultury narodu niemieckiego. Powstało z nich 5-tomowe dzieło „Obrazy z niemieckiej przeszłości”, które do dzisiaj jest ono uważane za jedno z najlepszych opracowań tematu.

Gustav FREYTAG zmarł 30 kwietnia 1895 roku w Wiesbaden. Do 1945 roku na kluczborskim rynku stał pomnik pisarza.

Dom rodzinny Freytaga w Kluczborku

Dom w którym miwszkał od 1851 w Siebleben (dziś dzielnica miasta Gotha)

Tablica na domu w Siebleben

Boczny budynek posiadłości w Siebleben w którym , dzięki lokalnym miłośnikom talentu pisarza , mieści się izba pamięci Freytaga.

Biurko pisarza

Ekspozycja listów, odznaczeń

Grób Freytaga znajdujący sie przy kościele w Siebleben

MD L